Biznes w zgodzie z normami

Konkurencja i otwarcie światowych rynków wymagają od firm coraz lepszej organizacji, coraz wyższej jakości produktów i usług. Pomocą służą w tym względzie normy zarządzania jakością. Polscy przedsiębiorcy najczęściej sięgają po normy ISO z serii 9000, które charakteryzują się podejściem procesowym, nieustannym doskonaleniem, zorientowaniem na klienta i pomiarem stopnia jego zadowolenia, osobistym i popartym dowodami zaangażowaniem najwyższego kierownictwa, planowniem jakości opartym na ustanowieniu mierzalnych celów oraz podkreśleniem roli kompetencji personelu.

Normy nie są ustalone raz na zawsze. Potrzeby i doświadczenia producentów, twórców norm, konsultantów czy jednostek certyfikujących są podstawą zmian wprowadzanych w uregulowaniach ISO serii 9000. Wprowadzenie zmian ma ułatwiać stosowanie norm oraz zapewnić uzyskanie maksymalnych korzyści stosującym je organizacjom.

W 2005 roku, znowelizowano normę opisującą terminologię, w tym roku przewidziana jest publikacja znowelizowanych norm serii ISO 9000, a kolejne, poważniejsze, zmiany zostaną zaproponowane przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) w 2012 roku. Nowelizacja ma uwzględniać wnioski z formalnych przeglądów, jakie wykonują krajowe komitety techniczne; wyniki przeglądów standardów dokonywanych w USA, Japonii, Kanadzie oraz w Niemczech; rezultaty funkcjonowania bazy danych zawierającej zapytania odnośnie interpretacji wymagań ISO 9001:2000 oraz informacje z Grupy Roboczej pracującej w strukturze Komitetu Technicznego TC 176 nad interpretacją wymagań.

W skład rodziny norm ISO serii 9000 wchodzą trzy główne uregulowania:

ISO 9000:2005-"System zarządzania jakością. Podstawy i terminologia"

opisuje podstawy systemu zarządzania jakością, stosowaną terminologię oraz model systemu zarządzania wraz z podstawowymi elementami i zasadami, jakimi powinna się kierować organizacja.

ISO 9001:2000-" System zarządzania jakością. Wymagania"

Określa wymagania, jakie musi spełniać organizacja. Wymagania te są pogrupowane w odpowiednie działy zgodnie z modelem funkcjonowania organizacji. Norma ta pozwala na stosowanie wyłączeń (jeżeli ma to odpowiednie uzasadnienie) wybranych elementów z punktu 7 normy (np. procesu projektowania wyrobów) z zakresu certyfikacji.

Norma zachęca do przyjęcia podejścia procesowego podczas opracowywania, wdrażania i doskonalenia systemu zarządzania jakością w celu zwiększenia zadowolenia klienta. Żeby skutecznie działać, organizacja powinna zidentyfikować powiązane ze sobą działania i nimi zarządzać. Działania wykorzystując zasoby i zarządzanie w celu przekształcenia wymagań klienta w spełnienie oczekiwań klienta identyfikowane są jako procesy biznesowe. Zaletą podejścia procesowego jest zapewnienie bieżącego nadzoru nad procesami w organizacji. Istotą tej normy jest model, określany jako model systemu zarządzania jakością, którego podstawą jest właśnie proces.

ISO 9004:2000- "System zarządzania jakością. Wytyczne doskonalenia funkcjonowania"

Zawiera wytyczne dotyczące dalszego doskonalenia organizacji w poszczególnych aspektach istniejącego systemu zarządzania. ISO 9004 jest zalecana dla tych organizacji, które chcą doskonalić swój system ponad wymogi ISO 9001 (pod kątem skuteczności i efektywności), ponieważ każdy z punktów tej normy jest dodatkowo rozwinięty, by ułatwić jego doskonalenie.

Podstawą norm ISO serii 9000 jest osiem głównych zasad zarządzania jakością.

  1. Orientacja na klienta. Firma, aby się rozwijać, powinna jak najlepiej rozpoznawać potrzeby klientów, aby móc je spełnić, a więc je wyprzedzać.
  2. Przywództwo. ważne jest, by kierownictwo ustalało jasne cele i kierunki rozwoju. Jednocześnie musi dbać o właściwą atmosferę, dobór kadry i motywację pracowników.
  3. Zaangażowanie ludzi. Dzięki możliwości zwiększania swoich kompetencji, rozszerzania wiedzy i doświadczenia pracownicy mogą czuć się odpowiedzialni za swoje działania.
  4. Podejście procesowe. Zarządzanie poprzez podejście procesowe pozwala na rozpoznawanie obrazów wzajemnych zależności między procesami, wprowadza jasne zasady monitorowania i oceny procesów, a to umożliwia skuteczną realizację celów.
  5. Podejście systemowe. System składający się z powiązanych ze sobą procesów, celów i metod monitorowania wraz z regularnym przeglądem skuteczności (realizacji celów) pozwala na stabilny rozwój i doskonalenie organizacji.
  6. Ciągłe doskonalenie- to cel firmy, który pozwala na zachowanie konkurencyjności.
  7. podejmowanie decyzji na podstawie faktów. Wydawanie decyzji na podstawie analizy danych zebranych z poszczególnych procesów pozwala na zmniejszenie ryzyka popełnienia błędów.
  8. Wzajemnie korzystne relacje z dostawcami. to one zapewniają elastyczną i szybką reakcję na zmiany na rynku, a to przekłada się na optymalizację kosztów, a także na zadowolenie klienta.

źródło: www.rp.pl, www.bcc.org.pl